Примечания

1 См. Филатова Н. М. Польский политический либерализм в 1815–1820 гг. // Из истории общественной мысли народов Центральной и Восточной Европы (конец XVIII —70-е годы XIX в.). М., 1995. С. 51.

2 Archiwum G??wne Akt Dawnych (далее AGAD). Kancelaria senatora Nowosilcewa (далее KSN). 579. K. 143–155.

3 Skarbek F. Pami?tniki. Pozna?, 1878. S. 59–60; Niemcewicz J. U. Pami?tniki czas?w moich. T. 2. Warszawa, 1957. S. 289; Idem. Pami?tniki. 1809–1820. T. II. Pozna?, 1871. S. 220, 225–226, 228, 244, 246, 262; Беседы и частная переписка между императором Александром I и князем Адамом Чарторижским, опубликованные князем Ладиславом Чарторижским (1801–1823 гг.). М. 1812. С. 277; ?ukasi?ski W. Pami?tnik. Warszawa, 1960. S. 62–63.

4 Bieli?ski J. Kr?lewski Uniwersytet Warszawski (1816–1851). T. II. Warszawa, 1911. S. 770–771; Dyariusz Sejmu Kr?lestwa Polskiego 1818 roku. T. I. Warszawa, 1818. S. 3.

5 Obraz Kr?lestwa Polskiego w okresie konstytucyjnym. Warszawa, 1984. S. 100; Dyariusz… T. I. S. 10–11. См. также: Филатова Н. М. Указ. соч. С. 48–49; Koz?owski W. Autonomia Kr?lestwa Polskiego (1815–1831). Warszawa, 1907. S. 131–132.

6 Мыцельский М. Функционирование старопольских парламентских традиций в эпоху Княжества Варшавского и Королевства Польского (1807–1830) // Польша и Европа в XVIII веке. Международные и внутренние факторы разделов Речи Посполитой. М., 1999. С. 208; Филатова Н. М. Указ. соч. С. 49, 50; «Orze? bia?y». T. I. №3. 6.I 1820. S. 51.

7 Dyariusz… T. I. S. 9, 152; T. II. S. 64; T. III. S. 52; Sejm Kr?lestwa Polskiego o dzia?alno?ci Rz?du i stanie kraju 1816–1830. Warszawa, 1995. S. 29; Obraz… S. 96–97; Koz?owski W. Op. cit. S. 112.

8 Obraz… S. 13–14.

9 Sejm… S. 31–32, 39–42, 49–50, 59.

10 Ibid. S. 14–15, 35; Dyariusz… T. II. S. 128; T. III. S. 50–51, 53, 55; Obraz… S. 99; Wi?ckowska H. Opozycja liberalna w Kr?lestwie Kongresowym 1815–1830. Wars zawa, 1925. S. 35.

11 Sejm… S. 46–47, 29–31. См. также: Koz?owski W. Op. cit. S. 111; Wi?ckowska H. Op. сit. S. 31–35.

12 Dyariusz… T. III. S. 74–75; Sejm… S. 15; Koz?owski W. Op. cit. S. 139; Bieli?ski J. ?ywot ksi?cia Adama Jerzego Czartoryskiego. Warszawa; Krak?w, 1905. T. 2. S. 74, 77.

13 Sejm… S. 16; AGAD. Protoko?y Rady Administracyjnej Kr?lestwa Polskiego.

262. S. 242–244; Dyariusz… T. III. S. 51; Niemcewicz J. U. Pami?tniki. 1809–1820.

T. II. S. 286, 313; Koz?owski W. Op. cit. S. 111; Филатова Н. М. Указ. соч. С. 65.

14 Koz?owski W. Op. cit. S. 116; Wi?ckowska H. Op. cit. S. 31.

15 [Ko?uchowski A.] O Sejmie Kr?lestwa Polskiego uwagi przez Ko?uchowskiego Aleksandra. Warszawa, 1818. S. 11, 16, 46–47. См. также: Sejm… S. 12; Koz?owski W. Op. cit. S. 113, 115–116; Филатова Н. М. Указ. соч. С. 56.

16 Koz?owski W. Op. cit. S. 111, 112; G?osy pos?a kaliskiego na Sejmie Kr?lestwa Polskiego. Pozna?, 1818; «Orze? bia?y». T. VII. №3. 4.VII 1820. S. 28.

17 Sejm… S. 69.

18 «Orze? bia?y». T. IV. № 15. 28.IV.1820. S. 235–236; № 10. 21.IV.1820. S. 156, 158–159; T. VI. № 12. 21.VI.1820. S. 177–182.

19 «Orze? bia?y». T. I. № 3. 6.I.1820. S. 36, 40, 53; № 6. 13.I.1820. S. 107, 123; T. II. № 8. 17.II.1820. S. 152–154, 156, 236.

20 «Orze? bia?y». T. IV. № 3. 6.IV.1820. S. 36; «Orze? bia?y». T. VI. № 4. 7.VI.1820. S. 57, 61–62; T. VIII. № 21. 23.VIII.1820. S. 216–217. См. также: Wi?ckowska H. Op. cit. S. 172.

21 «Orze? bia?y». T. II. № 8. 17.II.1820. S. 146, 148.

22 «Orze? bia?y». T. I. № 6. 13.I.1820. S. 107; T. II. № 7. 5.II.1820. S. 141; T. VII. № 4. 5.VII.1820. S. 39–40; T. IX. № 25. 30.IX.1820. S. 199.

23 «Orze? bia?y». T. VIII. № 4. 16.VIII.1820. S. 145–147.

24 «Orze? bia?y». T. VIII. № 5. 5.VIII.1820. S. 49–56, 59–61.

25 Беседы… С. 318, 320, 324, 328, 330. См. также: Koz?owski W. Op. cit. S. 156; Askenazy Sz. Rosja – Polska. 1815–1830. Lw?w, 1907. S. 51.

26 AGAD. Archiwum Zamojskich. BOZ 90. Sejmy 1818–1830. Z papier?w Hr. St. Ordynata Zamojskiego. K. 188.

27 Mowa Najja?niejszego Cesarza i kr?la miana przy otwarciu sejmu Kr?lestwa Polskiego dnia 2 (15) wrze?nia 1820. W Warszawie. [1820]. S. 4–8; «Orze? bia?y». T. IX. № 11. 14.IX.1820. S. 83–87. См. также: Bieli?ski J. ?ywot… S. 77; Koz?owski W. Op. cit. S. 154.

28 Sejm… S. 60–61; «Orze? bia?y». T. IX. № 12. 15.IX.1820. S. 93.

29 Sejm… S. 69, 71, 156–157.

30 Ibid. S. 17–18, 71, 99, 102, 105, 118, 145.

31 Ibid. S. 144–145.

32 Ibid. S. 145; Obraz… S. 17, 49, 117, 182–183. См. также: «Orze? bia?y». T. IX. № 24. 29.IX.1820. S. 190–191; Koz?owski W. Op. cit. S. 154–155.

33 AGAD. Archiwum Zamojskich. BOZ 90. K. 14, 89; Sejm… S. 180; Discours prononc? par Sa Majest? l’Empereur et Roi ? la s?ance des deux chambres r?unies ? la cloture de la Di?te le 13 Octobre 1820. P. 3–4. См. также: Koz?owski W. Op. cit. S. 155.

34 Wi?ckowska H. Op. cit. S. 177–178; ?ukasi?ski W. Op. cit. S. 131; Koz?owski W. Op. cit. S. 156–157.

35 «Orze? bia?y». T. IX. № 2. 4.IX.1820. S. 9; T. IX. № 25. 30.IX.1820. S. 199; Wi?ckowska H. Op. cit. S. 176–183; Niemcewicz J. U. Pami?tniki czas?w moich. T. 2. S. 203, 367; ?ukasi?ski W. Op. cit. S. 67. См. также: Koz?owski W. Op. cit. S. 159–160.

36 «Русская старина». СПб., 1905, март. С. 599–605; AGAD. KSN. 564. K. 446.

37 Niemcewicz J. U. Pami?tniki. 1809–1820. T. II. S. 223, 236, 238; Беседы… С. 292,294–297, 304–307; ?ukasi?ski W. Op. cit. S. 66–68, 71, 73–76; Koz?owski W. Op. cit. S. 133–136.

38 Беседы… С. 301, 304; Koz?owski W. Op. cit. S. 136. Подробнее см.: Фалькович С. М. Общественное движение в Королевстве Польском глазами царского сыска (1815–1830) // Ruchy spo?eczne w Polsce i Rosji do II wojny ?wiatowej. Warszawa, 2005. S. 93–122.

39 AGAD. KSN. 564. K. 430–440, 695; 565. K. 56, 84; 532. K. 65; 546. K. 130. См. также : Koz?owski W. Op. cit. S. 160; Wi?ckowska H. Op. cit. S. 172, 183–186.

40 AGAD. Policja tajna Wielkiego ksi?cia Konstantego (далее PTK). 40a. K. 36, 38–39, 42–43, 45–46, 98, 107, 116.

41 Sejm… S. 44, 156, 188, 264–265, 269–270; AGAD. KSN. 565. K. 404, 414–416. См. также: Bieli?ski J. Kr?lewski Uniwersytet Warszawski… S. 706–707, 848.

42 AGAD. PTK. 40a. K. 1, 4, 19, 23, 38, 43–44, 47–48, 50, 52–53, 64.

43 Ibid. K. 6–7, 18, 88, 102–103; «Orze? bia?y». T. I. № 2. 4.I.1820. S. 31; T. II. № 4. 8.II.1820. S. 80; T. II. № 6. 12.II.1820. S. 106.

44 AGAD. PTK. 40a. K. 22, 24, 28, 78, 82–85, 91; «Orze? bia?y». T. I. № 9. 20.I.1820. S. 191–192; T. III. № 11. 25.III.1820. S. 209–210; T. IV. № 9. 19.IV.1820. S. 150–154; T. IX. № 19. 23.IX.1820. S. 152; Skarbek F. Op. cit. S. 71; Беседы… С. 312–313.

45 AGAD. PTK. 40a. K. 26–27, 34, 36, 38, 42, 96.

46 Ibid. K. 72–74.

47 Ibid. K. 21, 77, 109; KSN. 579. K. 61–63.

48 AGAD. PTK. 40a. K. 6–7, 26–27, 68–69.

49 Ibid. 35. K. 100, 102; KSN. 823. K. 468–469. См. также: Szpota?ski S. Maurycy Mochnacki. Krak?w, 1910. S. 7–8.

50 AGAD. PTK. 40a. K. 38.

51 Ibid. K. 104–108, 43.

52 Ibid. K. 45–52, 64.

53 Ibid. K. 1, 6, 18, 76, 108–109; Skowronek J. M?odzie? polska i jej organizacje w ruchu narodowym 1795–1864. Warszawa, 1994. S. 41.

54 AGAD. KSN. 546. K. 1–4, 8, 18, 20, 25, 27–33, 45, 70, 75–76, 107, 123–127, 129–131; 823. K. 19–44, 64, 83, 358, 434, 449, 456. См. также: Skowronek J. Op. cit. S. 48–51.

55 AGAD. KSN. 546. K. 117–123; 823. K. 14–17; Szpota?ski S. Op. cit. S. 7.

56 AGAD. KSN. 583. K. 2–3, 6, 8, 10, 17–18, 27–28.

57 Ibid. 564. K. 9, 11, 26–27; 546. K. 111–117; 532. K. 28.

58 Ibid. 823. K. 576.

59 Ibid. 546. K. 12–13, 23, 25, 27–33, 45, 70, 76; 532. K. 61–64; 583. K. 8, 11, 25; 823. K. 6–9, 17–19, 72–73, 75, 80.

60 Ibid. 583. K. 24–25, 202–205; 564. K. 1, 678. См. также: Skowronek J. Op. cit. S. 48.

61 AGAD. KSN. 564. K. 580, 672, 694.

62 Ibid. K. 29, 31, 36, 40–44.

63 Ibid. K. 16, 22–24, 29–31, 73–74.

64 Ibid. K. 72–74, 398–400, 404–405, 441–446.

65 Ibid. K. 165.

66 Ibid. K. 166–194.

67 Ibid. K. 280, 284–286, 442–444.

68 Ibid. K. 52–54.

69 Ibid. K. 48.

70 Ibid. 583. K. 185–192.

71 Ibid. K. 194–200.

72 Ibid. 564. K. 1–3, 74, 81–82, 672, 687–688, 760–767.

73 Ibid. 532. K. 10–11, 15, 26–27; 583. K. 190; 565. K. 51.

74 Ibid. 564. K. 1–3, 15–16; 565. K. 51–56.

75 Ibid. 564. K. 701, 746–750, 755–756.

76 Ibid. K. 675–678.

77 Ibid. K. 22–24; 546. K. 11.

78 AGAD. PTK. 40a. K. 111–126; KSN. 564. K. 675–676; 565. K. 154.

79 AGAD. KSN. 565. K. 1, 4–15, 26, 34, 105, 107, 125–126, 255; 564. K. 687–688.

80 Ibid. 565. K. 23–24, 27–31, 109–110.

81 Ibid. 823. K. 456–457; 546. K. 122–123; 565. K. 45–46, 61–63, 88–89, 194, 204, 208–209; 583. K. 25.

82 Ibid. 583. K. 25; 565. K. 107–109, 114–116, 165, 169; 564. K. 688–689.

83 Ibid. 565. K. 231.

84 ?ukasi?ski W. Op. cit. S. 7, 9–11, 80–85; Wyj?tki z protoko??w i pi?m w?asnor?cznych, w kt?rych obj?te s? zeznania pu?kownika Krzy?anowskiego, senatora kasztelana Hrabi So?tyka, urz?dnika komissariatu Zab?ockiego, by?ego referendarza w Radzie Stanu Grzyma?y, sekretarza utrzymaj?cego protok?? w Og?lnym Zgromadzeniu Rady Stanu Plichty i by?ego referendarza w Radzie Stanu Hrabi Romana Za?uskiego, dekretem kr?lewskim z dnia 7/19 kwietnia 1827 roku pod S?d Sejmowy oddanych, o zbrodni? stanu oskar?onych, tudzie? zeznania innych os?b przedmiot sprawy wyja?niaj?ce, kt?re w takim porz?dku, jak w summariuszu powo?anymi zosta?y, odczytanymi b?d? na publicznym pos?uchaniu S?du Sejmowego celem udowodnienia czyn?w i okoliczno?ci w akcie oskar?enia wymienionych. Cz. I. O Wolnomularstwie Narodowym i Towarzystwie Patryotycznym oraz o przest?pno?ci ich cel?w. S. 1–9, 11–12, 14–16, 18–20. Досье было подготовлено 8 января 1828 г. в Варшаве Антонием Вычеховским, государственным советником, исполняющим обязанности генерального прокурора при Сеймовом суде.

85 Wyj?tki… Cz. I. S. 11–12, 53; ?ukasi?ski W. Op. cit. S. 11, 69, 80–85.

86 Wyj?tki… Cz. I. S. 10–11, 13, 36–37.

87 Ibid. S. 20–23, 29, 31, 53–54. См. также: ?ojek J. Opinia publiczna a geneza Powstania Listopadowego. Warszawa, 1982. S. 49.

88 Wyj?tki… Cz. I. S.58–61; ?ojek J. Op. cit. S. 47.

89 Wyj?tki… Cz. I. S. 52, 54–57, 61; Dy?agowa H. Towarzystwo Patriotyczne i S?d Sejmowy. 1821–1829. Warszawa, 1970. S. 116–117.

90 ?ukasi?ski W. Op. cit. S. 70–71, 74–75; Wyj?tki… Cz. I. S. 8–9, 50, 61.

91 Sejm… S. 18, 20; Koz?owski W. Op. cit. S. 159; Wi?ckowska H. Op. cit. S. 13, 186–194.

92 Obraz… S. 18–20, 70, 210, 229.

93 Sejm… S. 19, 181, 194–196, 216–219.

94 Sejm… S. 187–189, 191–193, 252–253.

95 Ibid. S. 181–183.

96 Obraz… S. 50; AGAD. Archiwum Zamojskich. BOZ 90. K. 206–208.

97 Obraz… S. 267; Sejm… S. 181–182, 250. См. также: Koz?owski W. Op. cit. S. 160, 181–182.

98 ?ukasi?ski W. Op. cit. S. 7–8; Skowronek J. Adam Jerzy Czartoryski. 1770–1861. Warszawa, 1994. S. 215, 264.

99 Obraz… S. 124–125; Sejm… S. 185, 215–216, 252.

100 Sejm… S. 200–201; AGAD. Archiwum Zamojskich. BOZ 90. K. 227.

101 Koz?owski W. Op. cit. S. 160–161.

102 Ibid. S. 195. См также: ?ojek J. Op. cit. S. 69–71, 77–78, 141.

103 Wyj?tki… Cz. II. Czynno?ci os?b, oddanych pod S?d Sejmowy. Dzia? 2: Czynno?ci Senatora Kasztelana Hrabi So?tyka. S. 1–14; Dzia? 6: Czynno?ci by?ego referendarza Grzyma?y. S. 5–7; Dzia? 7: Czynno?ci sekretarza utrzymaj?cego protok?? w Og?lnym Zgromadzeniu Rady Stanu Plichty. S. 8, 10; Dzia? 8: Czynno?ci Romana Hrabi Za?uskiego by?ego referendarza. S. 1–2, 4.

104 Ibid., Dzia? 1: Czynno?ci Seweryna Krzy?anowskiego Podpu?kownika Pu?ku Strzelc?w konnych Gwardii Kr?lestwa Polskiego. S. 53–54, 57–63; Dzia? 2. S. 20–22; Dzia? 3: Czynno?ci Franciszka Majewskiego kapitana Pu?ku U?an?w Polskich Jego Kr?lewiczowskiej Mo?ci Ksi?cia Oranij 1. S. 2–4, 6, 11–13, 24, 29; Dzia? 7. S. 11–12.

105 Ibid., Dzia? 1. S. 64–66; Dzia? 3. S. 26, 38.

106 Ibid., Dzia? 1. S. 3–16, 37. О сношениях Патриотического общества с декабристами см. также: Ольшанский П. Н. Декабристы и польское национально-освободительное движение. М., 1959; Missalowa G. W sprawie stosunk?w Towarzystwa Patriotycznego Polskiego z dekabrystami. ??d?, 1958. Zeszyty naukowe Uniwersytetu ??dzkiego. Nauki humanistyczno-spo?eczne. Seria 1. Zeszyt 11. 1958.

107 Wyj?tki… Cz. II. Dzia? 1. S. 17–19, 22, 24–27; ?ojek J. Op. cit. S. 52.

108 Wyj?tki… Cz. II. Dzia? 1. S. 20–21.

109 Ibid. S. 29–30.

110 Ibid. S. 32–33, 35, 37, 41–43, 67, 73.

111 Ibid. S. 35–37, 43–47, 49, 64–66; Dzia? 6. S. 10–11. См. также: Koz?owski W. Op. cit. S. 161–162.

112 Wyj?tki… Cz. II. Dzia? 1. S. 49–50, 65, 67–68.

113 Ibid. S. 58; Dzia? 3. S. 19–21, 24–25; Dzia? 7. S. 14.

114 Цит. по: ?ojek J. Op. cit. S. 84–90, 94–101.

115 Ibid. S. 101; AGAD. PTK. 38. K. 14, 20, 22; 33. K. 36; 36. K. 206; 37. K. 241; KSN. 532. K. 69.

116 ?ojek J. Op. cit. S. 104–107, 114–115; Obraz… S. 290. О Сеймовом суде см. также: Dy??gowa H. Op. cit.

117 ?ojek J. Op. cit. S. 122; Koz?owski W. Op. cit. S. 164,168; AGAD. PTK. 33. K. 39, 272, 276, 279; 35. K. 49.

118 G?os Ja?nie Wielmo?nego Hrabi Bieli?skiego, senatora, wojewody, prezesa S?du Sejmowego Kr?lestwa Polskiego dnia 10 mca kwietnia 1828 r. miany. Warszawa, 1828. См. также: ?ojek J. Op. cit. S. 154–155; Koz?owski W. Op. cit. S. 164–167; Skowronek J. Adam Jerzy Czartoryski. S. 255–256.

119 AGAD. PTK. 33. K. 277; 35. K. 86, 89, 91, 121, 123–124, 127–128; ?ojek J. Op. cit. S. 159–160; Koz?owski W. Op. cit. S. 164; Skowronek J. Adam Jerzy Czartoryski. S. 259–260.

120 ?ojek J. Op. cit. S. 160–161, 167–169; Koz?owski W. Op. cit. S. 164–165, 167–168.

121 ?ojek J. Op. cit. S. 131–134; Skowronek J. M?odzie?… S. 57; AGAD. PTK. 37.

K. 146–147, 210–211, 215; 33. K. 10, 137.

122 AGAD. PTK. 36. K. 231, 249; 35. K. 30; 37. K. 27, 88; 33. K. 229–230; 38. K. 8, 18,

22, 23; KSN. 532. K. 65–68.

123 AGAD. KSN. 565. K. 239.

124 Ibid. 564. K. 64, 690; PTK. 35. K. 31; 36. K. 280.

125 AGAD. PTK. 37. K. 50, 81, 194; 35. K. 100, 229.

126 Ibid. 33. K. 233, 248; 35. K. 79, 84, 217; 36. K. 94, 117–118, 164. См. также: ?ojek J. Op. cit. S. 140, 143.

127 AGAD. PTK. 36. K. 99; 37. K. 212.

128 Ibid. 35. K. 167, 169, 178, 184, 194, 197; 36. K. 78; ?ojek J. Op. cit. S. 144–147; Koz?owski W. Op. cit. S. 169, 171–172. См. также: Шильдер Н. К. Император Николай I и Польша //«Русская старина». 1900, март. С. 531–536; Он же. Император Николай Первый. Его жизнь и царствование. Кн. 2. М., 1997. С. 208–210, 412.

129 AGAD. PTK. 37. K. 173–176.

130 А. Краусхар сомневался, что во всех источниках, где упоминается фамилия «Смагловский», речь идет об одном и том же лице, поскольку, наряду с братьями Богуславом и Винцентыем Смагловскими, существовал также и ксендз Смагловский. Историк предполагал, что сведения 1823 и 1826–1827 гг. относятся к Богуславу, а в деле о покушении на великого князя в 1829 г. замешан Винцентый (Kraushar A. Spisek koronacyjny z r. 1829 w ?wietle prawdy historycznej. Krak?w, 1909. S. 5–8, 12–13, 15–16, 19–21, 24–25, 27, 29–35, 39, 58, 62). См. также: Bieli?ski J. ?ywot… S. 80; ?ojek J. Op. cit. S. 178–181.

131 AGAD. III 85. Zbi?r Branickich z Suchej. 56/72. Protoko?y Sejmu 1830 r. (далее Protoko?y). S. 887, 891–895, 911–917, 924, 935, 939, 958–963, 965–967, 972–982; Sejm… S. 281–299, 301–302, 399.

132 Sejm… S. 270–271.

133 Ibid. S. 261–265, 268–270.

134 AGAD. Protoko?y… S. 850, 853–857, 868–872; Sejm… S. 273–274, 332–333, 403–404.

135 AGAD. Protoko?y. S. 983–984, 986–987; Obraz… S. 290; Sejm… S. 402.

136 AGAD. Protoko?y. S. 318–319, 361–363, 394–396, 468, 487, 491, 498, 552–553, 557, 710, 795, 1026–1031. См. также: Фалькович С. М. Вопрос об отношениях светской и церковной власти на сейме Королевства Польского в 1830 г. // Свеча 2006. Истоки: Религия и личность в прошлом и настоящем. Т. 14. Владимир; Москва, 2006. С. 326–336.

137 AGAD. Protoko?y. S. 22–24, 1275–1282, 1284–1290, 1295–1348, 1351–1353; Dodatki I–IV, VI–XI. S. I–IX, XII–XIX; Archiwum Zamojskich. BOZ 90. K. 290–293. См. также: Фалькович С. М. Вопрос об отношениях… С. 335–336; Skowronek J. Adam Jerzy Czartoryski. S. 252, 267–268.

138 Sejm… S. 22; AGAD. Archiwum Ostrowskich z Ujazdu. 144. Pami?tniki Antoniego Ostrowskiego z r. 1830. K. 273–274.

139 AGAD. PTK. 37. K. 68–69, 75, 213.

140 Ibid. K. 202, 206, 208, 240.

141 Ibid. 36. K. 81, 243, 246; 37. K. 74; 38. K. 18, 20; KSN. 532. K. 65–66.

142 AGAD. PTK. 33. K. 272; 35. K. 107; 36. K. 18, 23; 40a. K. 94, 106–107.

143 Ibid. 35. K. 52, 184; 37. K. 163, 229; KSN. 565. K. 51–58, 61–62; 583. K. 189; Skowronek J. Adam Jerzy Czartoryski. S. 269,

144 AGAD. PTK. 37. K. 265–268; ?ojek J. Op. cit. S. 291.

145 AGAD. PTK. 37. K. 265; ?ojek J. Op. cit. S. 202–203; Skowronek J. Adam Jerzy Czartoryski. S. 270–271.

146 Skowronek J. Adam Jerzy Czartoryski. S. 261, 271; ?ojek J. Op. cit. S. 202–203.

147 ?ojek J. Op. cit. S. 205, 220, 222, 232–234.

148 Niemcewicz J. U. Pami?tniki z 1830–1831 roku. Krak?w, 1909. S. 40; Mochnacki M. Pisma krytyczne i polityczne. T. II. Krak?w, 1996. S. 11, 14, 17–18, 36; Szpota?ski S. Op. cit. S. 7, 10–19, 36; Польша на путях развития и утверждения капитализма. Конец XVIII – 60-е гг. XIX в. М., 1984. С. 187–188, 195.

149 Szpota?ski S. Op. cit. S. 45–46; ?ojek J. Op. cit. S. 217–218, 221–222.

150 ?ojek J. Op. cit. S. 218–219, 229–230, 233–234.